HIV infeksiyonu olan ve olmayan bireylerde influenza aşısı konusundaki bilgi düzeyinin ve aşı olma durumunun incelenmesi

GİRİŞ ve AMAÇ: HIV’le yaşayan bireyler (HYB), immünosupresyonu olan bireyler, 65 yaşın üzerindeki yetişkinler ve bazı komorbiteleri olan hastalar, şiddetli grip ve komplikasyonları açısından risk altında olup, bu gruplarda aşılama önem arz etmektedir. Bu çalışmada HYB’ler ve poliklinik başvurusu yapan diğer hastaların grip aşısı olma oranlarını, aşı ve hastalık hakkındaki bilgi düzeyini ve HYB’de grip aşısı olmaya etki eden faktörleri belirlemeyi amaçladık.
YÖNTEM ve GEREÇLER: Ekim-Kasım 2025 tarihleri arasında merkezimizde, aynı hekim tarafından takip edilen HIV enfeksiyonu olan tüm hastalar ve enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji polikliniğine gelen diğer hastalar çalışmaya dahil edildi. Katılımcılardan gripten korunmaya yönelik sağlık inanç modeli ölçek formundaki soruları yanıtlamaları istendi. Grip aşısı olma durumları sorgulandı. Demografik ve klinik bilgileri kaydedildi ve analiz edildi.
BULGULAR: Çalışmaya 53 (%43,1)’ü HIV enfeksiyonu tanılı ve 70 (%56,9)’i HIV enfeksiyonu tanısı olmayanlar (non-HIV) olmak üzere toplam 123 olgu katıldı. HIV grubunda influenza aşısı olma oranı (%64,2), non-HIV grubuna (%30) göre anlamlı şekilde daha yüksekti (p<0,05). HIV enfeksiyonu olanlar arasında influenza aşı olma durumunu etkileyen tek faktör, gripten korunmaya yönelik sağlık inanç modeli ölçek puanıydı. Aşı olanlar ve olmayanlar arasında yaş grupları dağılımı, cinsiyet dağılımı, merkezden takip süresi, sosyoekonomik durum, eğitim durumu açısından anlamlı fark bulunmadı (p>0.05). Komorbiditesi olan HYB’de aşılama oranı (%73,9), diğer popülasyondaki komorbiditeli bireylerden (%45,9) yüksek olmakla birlikte istatistiksel anlamlılık sağlanmadı (p>0,05).

TARTIŞMA ve SONUÇ: HYB’de grip aşısı olma oranları, diğer hasta popülasyonuna göre yüksek bulunmuştur. Ancak bu grubun riskli olması ve ülkemizde aşının ücretsiz sağlanması nedeniyle aşılanma oranlarının artırılması gerekmektedir. Elde ettiğimiz veriler değerlendirildiğinde özellikle bilgi düzeyinin artırılması ve bunun da hekim danışmanlığı aracılığıyla sağlanmasının önemini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: İnfluenza aşısı, HIV, gripten korunmaya yönelik sağlık inanç modeli, aşı tutumu

Evaluation of knowledge regarding influenza and vaccination status among outpatients with and without HIV infection

INTRODUCTION: Individuals living with HIV (PLWH), those with immunosuppression, adults over 65 years of age, and patients with certain comorbidities are at increased risk for severe influenza and its complications, making vaccination crucial in these groups. This study aimed to assess influenza vaccination rates, knowledge levels regarding influenza and the vaccine, and factors influencing vaccination among PLWH compared to patients presenting to the outpatient clinic.

METHODS: Between October and November 2025, all HIV-positive patients regularly followed by the same physician at our center and non-HIV patients attending the infectious diseases outpatient clinic for various reasons were included in the study. Participants were asked to complete a structured questionnaire based on the Health Belief Model regarding influenza prevention. Influenza vaccination status, demographic and clinical data were recorded and analyzed.

RESULTS: A total of 123 patients were included, comprising 53 HIV-positive (43.1%) and 70 non-HIV (56.9%) individuals. The influenza vaccination rate was significantly higher in the HIV group (64.2%) compared to the non-HIV group (30%) (p<0.05). Among HIV-positive patients, the only factor associated with receiving the influenza vaccine was the Health Belief Model score. No significant differences were observed between vaccinated and unvaccinated HIV patients in terms of age, gender, duration of follow-up, socioeconomic status, or education level (p>0.05). Although vaccination rates were higher among HIV-positive patients with comorbidities (73.9%) compared to comorbid non-HIV patients (45.9%), the difference was not statistically significant (p>0.05).
DISCUSSION AND CONCLUSION: Influenza vaccination rates were found to be higher among PLWH compared to the general patient population. However, further efforts are needed to improve vaccination uptake, especially given the high-risk status of this group and the availability of free vaccination in our country. Our findings highlight the importance of enhancing knowledge levels, particularly through physician counseling.

Keywords: Influenza vaccine, HIV, Health Belief Model for influenza prevention, vaccine attitude